Wraz z rozwojem technologii IT i przechodzeniem gospodarki w sferę usługową, poszerza się sektor zatrudnienia związany z pracą przy komputerze. Komputer pełni nie tylko funkcję maszyny do wykonywania pracy, ale służy nam także, jako źródło rozrywki, pozwalając m.in. grać w różnego rodzaju gry i odtwarzać filmy. W związku z powyższym, wiele godzin spędzamy przed monitorem i odbija się to na naszym zdrowiu fizyczno-psychicznym.

Jednakże wcale tak nie musi być. W tym praktycznym poradniku przedstawimy Wam, jakie zagrożenia dla zdrowia człowieka wynikają z wielogodzinnego przesiadywania przy komputerze i przedstawimy sposoby, w dzięki którym można ich uniknąć. Nie bez powodu, bowiem powstały liczne przepisy bhp w firmach, dotyczące stanowisk pracy z komputerem. My również możemy i powinniśmy te przepisy stosować na co dzień.

Zagrożenia dla kręgosłupa
Wielogodzinne siedzenie w jednej pozycji przed monitorem bardzo zagraża naszemu kręgosłupowi. Dzieje się tak, wskutek nieprawidłowego przyjmowania postawy oraz słabnięcia i w efekcie kostnienia mięśni przykręgosłupowych. Po dłuższym czasie ciągłego siedzenia na krześle mogą pojawić się poważne bóle kręgosłupa. W celu zapobieżenia im, powinniśmy zadbać o każdą z trzech jego najważniejszych części – szyjnej, piersiowej oraz lędźwiowej.

Korzystaj z odpowiedniego krzesła i przyjmuj odpowiednią postawę
Bardzo ważnym jest, aby pracując przy komputerze, posiadać odpowiednie krzesło. Krzesło takie, powinno umożliwiać nam regulowanie wysokości siedziska oraz podłokietników. Musi ono być jednocześnie odpowiednio twarde i nie może się chwiać.
Część lędźwiową oraz piersiową naszego kręgosłupa powinniśmy zawsze starać się przysunąć jak najbliżej do powierzchni krzesła. Nie może być, bowiem tak, że pomiędzy naszymi plecami, a materiałem krzesła jest wolna przestrzeń. Przyjmowanie prawidłowej postawy pozwoli nam na uniknięcie bólu, który mógłby się pojawić zarówno w części lędźwiowej naszych pleców, jak i piersiowej, w wyniku osłabnięcia mięśni przykręgosłupowych.
 


Ustaw monitor na odpowiedniej wysokości
Bardzo zaniedbuje się w dzisiejszych czasach część szyjną kręgosłupa. Dzieje się tak, wskutek tego, że większość z nas nie ćwiczyła prawdopodobnie nigdy szyi, w żaden sposób. W związku z tym, postrzegamy to miejsce, jako nie wymagające żadnego wysiłku fizycznego. To myślenie jest w dużym stopniu błędne. Co, prawda nie trzeba dla zadbania o odcinek szyjny kręgosłupa kupować krzesła z podparciem, utrzymującym szyję, ale pamiętać musimy pracując wiele godzin przy monitorze o odpowiednim ustawieniu głowy.

Niebezpieczeństwami dla szyjnego odcinka kręgosłupa, w związku z nieprawidłowym jego ustawieniem, trwającym wiele godzin, jest sztywnienie mięśni w jego okolicach, nawracające bóle przy poruszaniu szyją, a nawet tak zwane zniesienie lordozy szyjnej objawiające się problemami z chodzeniem. Dzieje się, tak wskutek tego, że szyja, krótko mówiąc nie ma siły poprzez swoje mięśnie utrzymać głowy przy pokonywaniu większych odcinków drogi pieszo. W celu zapobieżenia problemów z odcinkiem szyjnym kręgosłupa należy ustawić monitor na takiej wysokości, aby jego środkowy punkt na ekranie był dokładnie naprzeciwko naszych oczu. Zapobiegnie to nieprawidłowemu ustawieniu szyi przy pracy i pozwoli uniknąć wszystkich przykrych konsekwencji, wspomnianych powyżej.



Pracuj w pomieszczeniu o odpowiedniej temperaturze i unikaj przewiewów
Niezależnie, od tego do czego używamy komputer, dla naszego zdrowia powinniśmy pamiętać, aby pomieszczenie w którym się on znajduje miało odpowiednią temperaturę. Nie może nastąpić sytuacja, taka że siedzimy przy monitorze w pokoju, w którym jest zimno lub od okna, czy od drzwi bije mocny, chłodny wiatr. Wbrew pozorom, częste przeziębianie organizmu ma konsekwencje nie tylko w postaci grypy, ale również może narazić nas na bóle kręgosłupa, gdyż rdzeń naszego ciała również jest wrażliwy na zmiany temperatury.

Zagrożenia dla oczu
Wpatrywanie się w ekran jakiegokolwiek odbiornika, może być męczące dla naszych oczu i pogarszać stopniowo naszą zdolność widzenia. Niebezpieczeństwo to, szczególnie mocno dotyczy monitorów komputera, gdyż siedząc przy nich ekran mamy bardzo blisko oczu. Jest kilka metod ochronnych dla wzroku, które polecamy stosować.



Okulary ochronne
Nieważne, czy posiadamy orzeczoną przez lekarza wadę wzroku, czy nie każdy z nas może zakupić okulary ochronne do komputera na własną rękę, w salonie optycznym. Okulary takie posiadają antyrefleks odbijający światło od oka oraz ochronę przed promieniowaniem elektromagnetycznym odbiorników obrazów.



Zaopatrz się w uchwyt do trzymania dokumentów
Jeżeli zdarza Ci się przepisywać zawartość wszelkiego rodzaju książek, komiksów, czasopism, prac pisemnych, czy innego typu dokumentów, to koniecznie powinieneś zaopatrzyć się w uchwyt na dokumenty. Uchwyt ten pozwoli na zapewnienie komfortu dla oczu, dzięki umieszczeniu tekstu w dobrze widocznej pozycji.

Zakup bezpieczny monitor dla oczu
Specjalne oznaczenia na monitorach, w postaci naklejek z sygnaturami MPR II lub TCO'92 95/99/03 informują, że mają one podwyższony poziom bezpieczeństwa w stosunku do wzroku użytkowników, ponieważ wysyłają mniejszą dawkę promieniowania elektromagnetycznego.

Zapewnij sobie prawidłowe oświetlenie
Korzystając z monitora, powinniśmy pamiętać o zapewnieniu sobie odpowiedniego oświetlenia w celu nie przemęczania naszych oczu. Jeżeli chodzi o sam monitor, to musi on oferować opcję zmiany kontrastu i jasności.



Zasady uniwersalne dla zdrowia
Oprócz wyżej wymienionych zasad prawidłowego przygotowania stanowiska komputerowego, warto również dla własnego zdrowia stosować kilka metod, zalecanych przez bhp-owców.

Zrób sobie przerwę co godzinę
Zarówno dla oczu, jak i dla kręgosłupa wskazane jest wykonywanie 5 minutowej przerwy od siedzenia przy monitorze, co godzinę. Podczas przerwy takiej najlepiej się przejść po pomieszczeniu lub zrobić kilka ćwiczeń relaksacyjnych. Jeżeli nie mamy możliwości wykonania, co godzinę 5 minutowej przerwy od komputera, to alternatywnie możemy zrobić przerwę 15 minutową raz na dwie godziny. Jednak przerwa 5 minutowa, co każdą godzinę jest ogólnym zaleceniem zasad bhp. Aby o nich pamiętać, warto zaopatrzyć się program, który o nich przypomina. Jest ich kilka, a opisaliśmy je w artykule programy na zdrowie.



Oglądaj filmy w większej odległości
Jeżeli używamy komputera do odtwarzania filmów, to warto jest oglądać je w pewnej odległości, tak samo, jak w przypadku korzystania z telewizora. Nie ma sensu siedzieć blisko monitora, jeżeli z kanapy również widać film i napisy.

A gdy już boli…
W momencie, kiedy nasze nieprawidłowe przyzwyczajenia, związane z wielogodzinnym przesiadywaniem przed komputerem i przyjmowaniem nieprawidłowej postawy, sprawią już, że odczuwamy ból, to powinniśmy podjąć działanie interwencyjne w postaci wykonywania odpowiednich ćwiczeń.

Zestaw ćwiczeń dla poszczególnych partii kręgosłupa znajdziemy na stronach internetowych. Na każdą z nich bardzo dobrze wpływa pływanie, nordic walking oraz jazda na rowerze, więc możemy rozpocząć rehabilitacje pleców z każdą, z tych form aktywności. Jeżeli chodzi o oczy, to rozluźniać je można poprzez wpatrywanie się w oddalony punkt, co godzinę na kilka minut. Kiedy okaże się, że ból mięśni przykręgosłupowych jednak nie ustępuje lub zauważyliśmy pogorszenie się jakości wzroku, to jak najszybciej powinniśmy udać się do lekarza pierwszego kontaktu.